Kalendar67/68. Martovski festival: RAZGOVORI SA GOSTIMA & DOKUMENTI PRAŠKE ŠKOLE
24.04.2021.
U subotu, 24. aprila od 17h u Centralnom holu Doma omladine Beograda biće održan razgovor sa filmskim autorima, gostima Martovskog festivala. Od 18h na istom mestu sledi promocija knjige Gorana Markovića “Češka škola ne postoji” i razgovor o programu “Dokumenti Praške škole”. Učestvuju: Goran Marković, Predrag Pega Popović, Milan Nikodijević i Dejan Dabić. Od 19h u Velikoj sali Doma omladine Beograda sledi projekcija filmova u sklopu programa “Dokumenti Praške škole”.
Jedna slika priču priča // 2020. / 8’ 22’’
Autor: Milan Nikodijević
Produkcija: ŠTAP & KANAP PRODUCTION i ARBOS
Kratki zapis o poznatoj fotografiji mrtvog Jana Palaha koju je snimio Predrag Pega Popović 1969. godine. Deo istraživanja za dugometražni dokumentarni film „Zima jednog proleća“, koji je u fazi snimanja.
********************************
Mi iz Praga // 1967. / 29’ / Režija: Rajko Grlić
Kome je bog stvorio bradu // 1972. / 30’ / Režija: Goran Marković
Mala Neda // 1969. / 30’ / Režija: Srđan Karanović
Foto: Predrag Pega Popović
Drugi deo programa “Dokumenti Praške škole” biće održan u nedelju, 25. aprila od 17h u sali Amerikana Doma omladine Beograda, kada su na programu sledeći filmovi:
Pan Hrstka // 1969. / 10’ / Režija: Goran Paskaljević
Legenda o lapotu // 1972. / 27’ / Režija: Goran Paskaljević
Klub usamljenih srca // 1969. / 30’ / Režija: Srđan Karanović
Pitka voda i sloboda 2 i 3 // 1987. / 1999. / 20’ / Režija: Rajko Grlić
U pravcu početka // 1970. / 12’ / Režija: Dejan Đurković
Dan i noć – Pjaca // 1966. / 15’ / Režija: Lordan Zafranović
DOKUMENTI PRAŠKE ŠKOLE
Posle Aleksandra Saše Petrovića, koji je bio poratni student na FAMU u Pragu i studije prekinuo 1948. nakon rezolucije IB, prvi studenti iz tadašnje SFRJ na ovoj prestižnoj filmskoj školi bili su Srđan Karanović i Goran Marković, koji su počeli da pohađaju FAMU 1965. godine. Navršilo se 55 godina od trenutka kada ih je Goranov otac Rade ostavio u Pragu, seo u auto i otišao. Tako počinje istorija „Praške škole“ koja, kako se slažu svi njeni „predstavnici“ i kako je Goran Marković eksplicitno naveo u naslovu svoje prve knjige – ne postoji!
Posle njih dvojice došli su Lordan Zafranović, Rajko Grlić, Goran Paskaljević, Živko Zalar, Predrag Pega Popović, Viko Filač, te Emir Kusturica. Da pomenemo samo najpoznatije.
Po povratku u zemlju samoupravnog socijalizma, a pre svojih prvih igranih ostvarenja, svi ovi autori su ostvarili značajne opuse dokumentarnih i kratkih igranih formi, pretežno u produkciji tadašnjih republičkih televizijskih kuća, te nekoliko Filmskih radnih zajednica.
Ovaj, pomalo zaboravljeni, deo njihovog stvaralaštva i okrugla godišnjica njihovog odlaska u Prag, povod su za retrospektivu u okviru 67/68. Beogradskog festivala dokumentarnog i kratkometražnog filma. Da se stariji podsete, a mlađi upoznaju sa skrajnutim delom opusa autora koji su danas, uglavnom, poznati po svojim dugometražnim igranim ostvarenjima.
Milan Nikodijević
reditelj i scenarista, profesor Akademije umetnosti u Novom Sadu
